Blogs

Wereld Autisme Dag op 2 april 2021

Autisme is ook in ons gezin bekend. En tijdens het onderzoek ernaar bij onze oudste zoon is ons meerdere keren gevraagd waarom we de diagnose wel of niet zouden willen krijgen.

Het antwoord van mij en mijn man was dat we handvatten wilden krijgen. Om met hem om te gaan op een manier die voor iedereen prettig is. We willen hem beter kunnen begrijpen en hem bieden wat hij nodig heeft. Waarom laat hij op bepaalde momenten juist dat gedrag zien? En wat kunnen we voor hem doen om het leven wat prikkelarmer te maken?

Het is voor ons geen negatieve stempel op zijn voorhoofd maar meer een bevestiging van hetgeen we al constateerden. Voor de duidelijkheid, wij zien autisme namelijk niet als een beperking. Maar juist als een uitdaging om in verschillende situaties uit vele mogelijkheden de op dat moment meest geschikte te kiezen. Meer informatie en ervaringen over autisme, loslaten of juist vasthouden, cerebrale parese na een hersenbloeding en het levend verlies in ons gezin heb ik beschreven in mijn boek: Onze zon achter de wolken. Te bestellen op deze website.

Inzichten in mijn levenspad door een labyrint wandeling – 1 april 2021

“Een labyrint dat ken je wel toch?”, vraag Carin Wennink. “Ja, natuurlijk ken ik dat. Zo een met meerdere ingangen en hoge muren, meestal van coniferen. Zodat je niet ziet waar je bent. Soms met een fontein erin, leuk voor de waterpret. Zo een zoals op het drielandenpunt in Vaals…” Nou ik kan je inmiddels vertellen, dat is het niet.

Ik ben in het labyrint gaan lopen en Carin stond mij vanaf een afstandje te observeren. Voor mijn gevoel liep ze vlak naast me en dat was erg fijn. Met weinig woorden liet zij me op een veilige manier mijn pad lopen. Eenmaal in het midden van het labyrint voelde ik mezelf euforisch. Het was prachtig om te ervaren dat ik in het midden stond en mezelf één voelde met mijn hart, gevoel en verstand.

Eenmaal weer buiten het labyrint stond ik het nog eens te bekijken. Het labyrint, mijn levenspad met ups en downs, ervaringen, herinneringen, levenslessen. Constaterend dat de ingang en het binnenste ervan eigenlijk heel dicht bij elkaar liggen. Door deze ervaring heeft Carin aan mij een prachtig en waardevol cadeau gegeven, of heb ik dat eigenlijk zelf gedaan?

Titelverklaring boek: Onze zon achter de wolken.

Waarom heeft de kennisbiografie over het levend verlies in ons gezin eigenlijk juist deze titel gekregen? In onderstaande video leg ik je dat uit. https://www.linkedin.com/posts/amandavandenhurk_sweetgoodbyes-levendverlies-cerebraleparese-activity-6779752284168499200-dTrt

Ben je nieuwsgierig geworden naar het boek? Kijk dan ook eens op Boek: Onze zon achter de wolken

Onze zonnetjes op het strand van Rockanje – 14 maart 2021

Vandaag is het 14 maart, een gewone zondag zoals de meeste zondagen, denk je misschien. Voor ons is het een zondag waarop we 14 maart 2012 in gedachten opnieuw beleven.

Dé dag dat onze oudste zoon van toen 7 weken oud op een haartje na niet van ons werd weggenomen. De zuurstofactiviteit in de hersenen was op dat moment minimaal vanwege een hersenbloeding. We hebben zijn dood zowat in de ogen gekeken maar gelukkig hebben de witte jassen in het Radboud (Nijmegen) hem kunnen bijbrengen en is hij daarna met spoed geopereerd.

Omdat ik als rouwbegeleider en als ervaringsdeskundige qua ‘levend verlies’ mijn kennis uit opleidingen maar vooral ook door ervaringen in ons dagelijks leven graag wil delen, heb ik over de afgelopen 9 jaar een boek geschreven. Een boek met de titel: ‘Onze zon achter de wolken’. Het verschijnt omstreeks april/mei.

Onze zonnetjes op het strand van Rockanje.

Maar vandaag hebben we met ons gezin het leven gevierd. En naar ons idee kan dat nergens anders dan op het strand van Rockanje. Met de zon zichtbaar achter de wolken boven de golvende zee. En uiteraard met onze eigen zonnetjes in de vorm van onze twee zonen dichtbij ons!

Voorbereidingen Open Praktijkdag Uden 2021

De Open Praktijkdag Uden organiseert eens per jaar een ‘open dag’. Op die dag zetten alle aangesloten praktijken uit Uden en omgeving de deuren open voor alle geïnteresseerden. Hierdoor kan je kennismaken met de praktijken waar je nieuwsgierig naar bent.

De OPU vormt een sterk netwerk. Aangesloten in 2021 zijn, coaches en therapeuten voor kinderen, jongeren en volwassenen. Voor mens en dier, voor lichaam en geest. Sport- en voedingspraktijken, massage- en beautysalons.

Boek: Onze zon achter de wolken – 2 maart 2021

Gisteravond tegen middernacht had ik de laatste letters van mijn boek op papier. Een kennisbiografie over negen jaar ‘levend verlies’ in mijn gezin. Veroorzaakt door de hersenbloeding van onze oudste zoon slechts enkele weken na zijn geboorte. Geschreven vanuit het oogpunt van een professioneel rouwbegeleider. En daarnaast als moeder en ervaringsdeskundige. Niet alleen feiten en kennis passeren de revue. Ook deel ik ervaringen en herinneringen van alle leden in ons gezin.

Vanaf vandaag wordt het concept gelezen door een aantal personen die ik ken uit verschillende fasen van mijn leven.
Daarna gaat het boek naar de uitgeverij. Naar verwachting zal het boek in april/mei verschijnen.

Mama, ik ben blij met mijn broer. – 28 januari 2021

“Mama, ik ben blij dat ik hem als mijn broer heb. Want anders stond zijn slaapkamer leeg… daar kan dan wel een logeerbed staan… Ik ben blij met hem want die kan soms zo grappig zijn. Ik ben blij met mijn broer, want die is met jullie meegegaan om onze hond uit te kiezen en dat heeft hij heel goed gedaan. Als ik jarig ben is hij altijd blij voor mij. Ik ben blij dat hij er is want dan kan ik op zaterdag en zondag met hem mee naar beneden lopen.”

Vragenvuur

Dat was wat onze jongste vertelde toen ik vanavond aan zijn bed kwam om welterusten te zeggen. Ik ben het wel gewend dat hij met vragen of verhaaltjes komt, maar over het algemeen zijn deze heel luchtig.

“Waarom is hij geopereerd, mama? Hoe hebben ze dat gedaan? Deed dat geen pijn? Was hij toen al 1 jaar?” De vragen werden ineens op me afgevuurd. Ondanks dat het allang bedtijd was heb ik ze geprobeerd te beantwoorden.

Hersenen

Narcose

“Je grote broer heeft een hersenbloeding gehad toen hij ongeveer 7 weken oud was. Dus toen was hij nog 0 jaar. De mevrouw bij Ravi op school (psycholoog) heeft je pas verteld over het litteken in het hoofd, weet je dat nog? Hij is na de bloeding in zijn hoofd met papa en mama naar het ziekenhuis gegaan. Omdat er heel veel water in zijn hoofd zat dat nergens heen kon. Het gaatje in je hoofd waar het water normaal doorheen gaat, als een afvoerputje in de wasbak, zat verstopt.

In het ziekenhuis hebben de dokters hem in slaap gebracht. Maar dat is iets anders dan hoe jij straks gaat slapen. Ze noemen dat narcose. Je broer heeft daardoor niets gevoeld van wat de dokters bij hem hebben gedaan. Ze hebben een slangetje onder de huid door van zijn hoofd naar zijn buik gemaakt, een drain. En zo kon het water langzaam weglopen en dat slangetje zit er nu nog steeds.”

Onze jongste van ruim 6 jaar geeft aan dat hij nu even genoeg weet en wenst me met een dikke knuffel en veel kussen welterusten.

Kanjer, morgen word je 9 jaar! – 26 januari 2021

Op 27 januari, al 9  jaar geleden, ben je geboren in het toenmalige ziekenhuis in Veghel. Je lag in stuit en was niet groot, redenen voor een keizersnede. Maar na enkele dagen mochten we naar huis op ‘onze blauwe wolk’. Niet wetende dat we daar binnen 7 weken weer terug zouden zijn. En vanuit het ziekenhuis in Veghel zijn we met spoed naar het Radboud in Nijmegen gereden. Er zat een bloedprop in je hersenstam, een hersenbloeding, waardoor het overtollige vocht je hoofdje niet kon verlaten.

Bewuste avond

We hadden die bewuste avond directe familie afscheid van je laten nemen omdat we bang waren dat je het niet zou redden. De zuurstofactiviteit daalde naar het minimum en je hoofd werd per halfuur zichtbaar groter. Op 14 maart 2012 om 19.08 uur gingen alle alarmbellen rondom je bedje af. Er kwamen witte jassen de kamer ingestormd om je weer terug bij ons te brengen. Diezelfde avond ben je geopereerd en is er een onderhuidse drain van je hoofd naar je buik geplaatst.

Hulpmiddelen

De schade van het vele vocht in je hersenpan zou in de rest van je leven blijken. Je bent gaan lopen met behulp van spalken en draagt vanwege de hoge spierspanning aan de rechterkant van je lichaam een duimspalk. Al enkele jaren heb je gemiddeld 3 weken gipsredressie om de spieren in je benen wat op te rekken. Je rolstoel gaat regelmatig mee om je op te vangen als je moe bent of om je een veilige plek te kunnen geven als je overprikkeld bent. We hebben de afgelopen jaren gelukkig gebruik mogen maken van meerdere hulpmiddelen, zoals een aangepaste stoel, een verrijdbaar bad op hoogte en met je driewieler ben je ook nog steeds erg blij.

Na de therapeutische peutergroep in Veghel ben je vanaf je vierde jaar met het leerlingenvervoer naar de mytylschool Gabriel in Den Bosch gegaan. Wat ben je daar al gegroeid en wat zit je daar geweldig op je plek. En zo nu en dan ga je op controle bij de revalidatie- en kinderartsen in Den Bosch en Uden. Therapeuten houden jouw ontwikkeling in de gaten en een psycholoog staat klaar voor je ouders en je broertje.

Leef in het nu

Je diagnose en beperkingen: hersenbloeding, cerebrale parese, ontwikkelingsachterstand en autisme. Maar wat is het prachtig te ervaren dat jij dit alles niet ervaart als een beperking. Je leeft je eigen leven zoals jij dat wil en laat velen zien hoe het ook kan. Wij, je papa en mama, hebben al veel van je geleerd, vooral om in het nu te leven. Maak je niet druk om wat gaat komen, geniet liever gewoon van vandaag. Dat lukt ons echter niet altijd en dan ervaren we even de steeds terugkerende gevolgen van een ‘levend verlies’.

Ook zijn we ontzettend trots op je jongere broer. Hij heeft zijn eigen leven met vrienden, school en hobby’s. Af en toe verveelt hij je, maar vaak genoeg helpt hij je en voelt je behoeften daartoe feilloos aan.

Kanjer, morgen word je 9 jaar. Van harte gefeliciteerd met je verjaardag!

Hoe maak jij een puzzel? – 25 januari 2021

Hoe maak jij een puzzel? Begin je net als ik ook eerst met het zoeken van de kantjes? Deze keer heb ik het mezelf ietsje moeilijker gemaakt. Door bij het zoeken naar de kantjes ook alvast de stukjes met rood apart te leggen. Dat vraagt om focus. Het zorgt ervoor dat ik niet met iets anders bezig ben dan dat. Alle onrelevante gedachten passeren in mijn hoofd, maar ik doe er niets mee. En er zijn ook gedachten waar ik gedurende de dag wat mee moet. Maar heel bewust kies ik ervoor om me te concentreren op de puzzelstukjes.

De rand van een puzzel
De rand van de puzzel.

En hoe trots ben ik als ik de rand van de puzzel helemaal af heb. Ik ga verder met de rode stukjes en beetje bij beetje komt er een auto tevoorschijn. En daarna ga ik op zoek naar de puzzelstukjes van het venster. En zo kom ik steeds verder met het maken van de puzzel. Er zijn steeds minder losse stukjes in het emmertje. Duidelijk wordt ook waar de grijze stukjes van zijn. Beetje bij beetje wordt de puzzel zichtbaar.

En weer een stukje van de puzzel.

Ik ben steeds trotser op mezelf dat ik ben begonnen aan een puzzel van 500 stuks. Dat ik een overzicht heb gekregen in de vele losse stukjes. Door focus, tijd en energie. Het heeft gezorgd voor een mooi plaatje, tijd voor mezelf en rust in mijn hoofd. Herken jij dit ook?

Mijn praktijk aan huis is klaar! – 14 januari 2021

Dit is het prachtige resultaat. Wanneer ik mijn lieve man een aantal weken zijn handen uit de mouwen laat steken in onze garage. Met zijn oog voor stijl en details heeft hij gezorgd voor een hele fijne werkplek aan huis.

Mijn praktijk waarin ik met passie en betrokkenheid klaar sta voor eenieder die een moeilijke periode doorgaat. En daar wat steun en inzicht bij kan gebruiken.

Rouwbegeleiding en Access Bars (hoofd)behandelingen. En binnenkort wordt mijn aanbod uitgebreid met hypno- en regressietherapie. Allemaal methoden om je te helpen om (on)bewust los te laten, ofwel anders te gaan vasthouden. Zodat het geleden verlies een juiste plek krijgt en je door kunt met je leven.

Door Starters Succes Oss-Bernheze sta ik vol zelfvertrouwen, als mens en als ondernemer – 11 januari 2021

En nog altijd ben ik blij met het initiatief van Rabobank Oss-Bernheze en Starters Succes Oss Bernheze. Hierdoor ben ik in contact gekomen met fijne coaches en ondernemers zoals bijvoorbeeld Rob van Herpen.

Het traject heeft me geholpen om als persoon te zijn waar ik nu ben. En om met Sweet Goodbyes succesvol te zijn en rouwbegeleiding te geven aan eenieder die dat nodig heeft.

Artikel in de DeMooiBernhezeKrant

Over het traject via Starters Succes Oss-Bernheze lees je meer in deze artikelen: https://www.mooibernheze.nl/nieuws/ondernemend-bernheze/39085/-mijn-coach-heeft-me-vertrouwen-gegeven-

https://www.linkedin.com/posts/starters-succes-oss-bernheze_mijn-coach-heeft-me-vertrouwen-gegeven-activity-6754341083171303424-7ixk

Ken jij ook liedjes die je raken, of je nu wilt of niet? – 8 januari 2021

Ken jij ze ook, van die liedjes die je raken? Teksten, waarvan het lijkt alsof ze voor jou geschreven zijn? Songs die je soms bewust vermijdt. Of een nummer wat je troost en waar je zelfs heel vrolijk van wordt?

Het bijgaande nummer is er zo een voor mij. Het wordt gezongen door Sjors van der Panne. Duncan Laurence (ja die van het Songfestival) heeft er gelukkig ook aan meegewerkt.
Sjors van der Panne. Zelf geïnspireerd door Frank Boeijen, naar mijn idee ook al zo’n kei in het schrijven van Nederlandse pareltjes.

Luister het lied maar eens, ik deel hem graag met je.

Sjors van der Panne – Laat Gaan (feat. Duncan Laurence)

Huil, huil zo hard je kan
Tot het niet meer kan.
Huil op mijn schouder
En scheld, scheld maar op alles
Op de tijd en op haar keuzes
Op de liefde en ’t verdriet

Val maar terug.
Terug op mij
En hou goed vast.
Als je ’t laat gaan.

Mijn hart is vandaag twee keer gesmolten – 5 januari 2021

Steeds als het januari is weet onze oudste zoon dat we een paar weken enkele bezoekjes aan het Jeroen Bosch Ziekenhuis in Den Bosch gaan brengen. Dit is het 3e jaar waarin hij een tijdje gips om zijn aangedane (rechter) been krijgt. Even nog is er gedacht en gesproken over andere ingrepen zoals botuline injecties. Of een operatie waarbij zijn rechtervoet recht onder zijn rechterbeen wordt gezet. En een andere operatie waarbij de groeischijf in zijn ‘goede’ been wordt stilgelegd. Maar vooralsnog is er gekozen om nog eenmaal te gaan voor het oprekken van de kuitspier door gipsredressie. De twee operaties zoals hierboven benoemd zullen later alsnog gaan plaatsvinden.

Nadat we onze jongste zoon vergezeld van een tas vol (t)huiswerk bij opa en oma hebben afgezet, rijden we door naar Den Bosch. Ondanks de laatste berichten dat veel ziekenhuizen hun prioriteit vooral bij het opvangen en begeleiden van Covid-19 patiënten hebben liggen, gaat de afspraak van onze zoon op de gipskamer gelukkig door.

Structuur

De auto staat netjes in de parkeergarage, de rolstoel is mee voor de terugweg naar onze bolide. Eenmaal op de afdeling worden we hartelijk ontvangen en ziet onze oudste bekende gezichten. En dat helpt voor hem om ontspannen te kunnen reageren, alles gaat zoals voorheen en dat is heel fijn voor iemand met autisme. Zelfs de kleur van het gips is dezelfde als andere jaren, onze zoon is niet van gedachte te veranderen. De mondkapjes van de aanwezige in de kamer en bij de passanten in de rest van het ziekenhuis vallen hem al niet eens meer op. Daar is hij al aan gewend.

Het gips is netjes aangebracht en we gaan naar ons volgende vaste adres. Namelijk het restaurant van het ziekenhuis waar onder andere overheerlijke worstenbroodjes zijn genuttigd. Iets wat volgens onze oudste zoon ook echt niet mag ontbreken bij dit jaarlijkse uitstapje.

En daarna heb ik hem naar de mytylschool in Den Bosch gebracht om zoveel mogelijk de structuur van de dag aan te houden. Hij heeft immers loopgips gekregen waar hij in principe alles mee kan doen. Op school worden we opnieuw hartelijk ontvangen door de vertrouwde zorg-in-de-klas-medewerkster. Heel even is er wat verdriet maar na een dikke knuffel draag ik onze oudste met een gerust hart over. Om hem enkele uren later met zijn jongere broer weer op te halen.

Broederliefde

Onze jongste die in de ochtend onder begeleiding van oma hard heeft gewerkt aan zijn schoolwerk. Wanneer ik hem kom ophalen vraagt hij direct heel nieuwsgierig welke kleur gips het is geworden. En daarna een tikkeltje bezorgd of het allemaal wel goed is gegaan. Even denkt hij en zegt dan na tijdje: “Mama, ik zal ’s morgens zorgen dat ik eerder wakker ben, dan kan ik voor hem uit de trap af lopen en hem opvangen als hij valt.” Mijn moederhart smolt op het moment dat ik onze zesjarige deze lieve woorden van bezorgdheid om zijn bijna negenjarige broer hoorde uitspreken. Ook als was dat niet de eerste keer dat ik onze jonge mantelzorger zo hoorde praten. Hij weet ook wel dat zijn broer door cerebrale parese diverse beperkingen heeft. Maar ziet vooral wat hij wel kan en dat het nog altijd zijn grote broer is.

En tijdens het bedritueel van zojuist smolt mijn hart opnieuw een stukje. Toen de oudste me vertelde trots te zijn op mij en zijn vader. Maar nog veel meer trots op zijn broer die hem altijd zo helpt en verveelt…

UPDATE PRAKTIJKRUIMTE SWEET GOODBYES – 2 januari 2021

In de hoop dat de maatregelen rondom COVID-19 binnenkort wat versoepeld kunnen worden, geef ik jullie alvast een kijkje in mijn aanstaande praktijk. Manlief heeft in zijn Kerstvakantie regelmatig eraan gewerkt. En mensen, ik kan jullie vertellen: het wordt prachtig!

Over enkele weken kan ik eenieder die dat nodig heeft hier ontvangen. Om steun en inzicht te bieden in een rouwproces. Door te praten, creatief bezig te zijn of een Access Bars (hoofd)behandeling te ontvangen. Later komt daar nog hypno- en regressietherapie bij. Tools om het ‘loslaten’ te stimuleren.

Natuurlijk blijft (zoals voorheen) de mogelijkheid bestaan om bij mensen thuis af te spreken, om zo in een voor hun veilige maar ook bekende omgeving aan de slag te gaan.

Wordt vervolgd…

Praktijkruimte Sweet Goodbyes - Heeswijk-Dinther

Koester je herinneringen, dag 5 – 31 december 2020

Op de laatste dag van 2020 deel ik mijn laatste quote en liedje over herinneringen. Naar mijn idee heb ik de krachtigste voor het laatst bewaard.

Quote over herinneringen


Specifiek dit lied doet me denken aan mijn enige grote broer. Aan de goede oude tijd waarin we ieder ons eigen leven hebben geleid. Onder toeziend oog van onze ouders, die het zo slecht nog niet met ons voor hadden en hebben. Het lied herinnert me aan een mooie tijd die heel snel voorbij is gegaan.

Lied: Twenty One Pilots – Stressed out

Lieve mensen, koester wat je (nog) hebt, dat doen wij ook. Ik wens jullie een fijne jaarwisseling en een goed begin van 2021.

Quotes en liedjes over herinneringen, dag 4 – 30 december 2020

Vandaag de 4e dag van de vijfdaagse van quotes en liedjes over herinneringen.

De laatste 5 dagen van 2020 deel ik een aantal quotes over het belang van herinneringen. Met daarbij ook iedere dag een lied. Over herinneringen. Herinneringen zorgen immers voor een zachter vaarwel, oftewel een “Sweet Goodbyes”.

Quote:
Don’t count the days, make the days count.
Good times become good memories and bad times become good lesson.

Quotes over herinneringen

Lied:
Lukas Graham – 7 years old

Het belang van herinneringen, dag 3 – 29 december 2020

Vandaag alweer de 3e dag van een reeks quotes en liedjes over herinneringen.

De laatste 5 dagen van 2020 deel ik een aantal quotes over het belang van herinneringen. Met daarbij ook iedere dag een lied. Over herinneringen. Herinneringen zorgen immers voor een zachter vaarwel, oftewel een “Sweet Goodbyes”.

“I love those random memories that make me smile not matter what is going on in my life right now.
Somethimes you will never know the true value of a moment until it becomes a memory.”

Lied: David Guetta – Memories
https://www.youtube.com/watch?v=8lSB4NT5JVA

Quotes over herinneringen, dag 2 – 28 december 2020

Vandaag de 2e dag, een tweede quote en wederom een prachtig lied.

De laatste 5 dagen van 2020 deel ik een aantal quotes over het belang van herinneringen. Met daarbij ook iedere dag een lied. Over herinneringen. Herinneringen zorgen immers voor een zachter vaarwel, oftewel een “Sweet Goodbyes”.

Make memories in people’s hearts because your memories will be all that’s left of you when you’re gone.
It’s sad when the people who gave you the best memories become a memory.

Quote over herinneringen, memories.

Lied: Jim Croce – Photographs and memories

Het belang van herinneringen – 27 december 2020

De laatste 5 dagen van 2020 deel ik een aantal quotes over het belang van herinneringen. Met daarbij ook iedere dag een lied. Over herinneringen. Herinneringen zorgen immers voor een zacht vaarwel, oftewel een “Sweet Goodbyes”.

Vandaag de eerste quote:

“The best gifts in the world are not in the material objects one can buy from the store,
but in the memories we make with the people we love.”

Lied: Alan Jackson – Remember when

Rouwcafé Oss – 25 december 2020

Rouwcafé Oss – samen stilstaan bij verlies

Een prachtig en hartverwarmend initiatief van Germien Grimmelikhuizen dat zijn waarde zowel live als online sinds 2017 allang heeft bewezen. Het geeft mensen een luisterend oor en de ruimte om je verdriet te kunnen en mogen delen.

Als professioneel rouwbegeleider, mede verbonden aan het rouwcafé maar ook als ervaringsdeskundige weet ik van de grote waarde van dit initiatief. Het is prettig om gehoord en gezien te worden, maar ook om dat voor anderen te doen, zodat je eigen verdriet even naar de achtergrond schuift. Of je juist je verdriet met elkaar kunt delen.

Helaas krijgt dit project voor 2021 geen subsidie meer van de gemeente Oss. Daarom vraag ik jou om mee te denken en een bijdrage te leven aan dit bijzonder mooie project. Het voortbestaan wordt dan gegarandeerd zodat zij er komend jaar weer voor alle deelnemers kunnen zijn.

Jouw financiële bijdrage

Je kunt je financiële bijdrage overmaken op banknummer NL51SNSB0773202730 ten name van Rouwcafé Oss onder vermelding van sponsorgeld Rouwcafé. Alle beetjes helpen, dankjewel!

Sweet Goodbyes krijgt eigen praktijk in Heeswijk-Dinther

Toegang praktijk Sweet Goodbyes

Eigen praktijkruimte

De afgelopen tijd is er enorm hard gewerkt aan de realisatie van praktijk Sweet Goodbyes in Heeswijk-Dinther. Omdat ik niet alleen bij mensen thuis rouwbegeleiding wil toepassen. Ik wil hen de gelegenheid bieden om op neutraal terrein hun verlies en verdriet te lijf te gaan. Reden waarom kan ik over enkele weken naast ons huis aan de Beatrixstraat in Heeswijk-Dinther volwassenen en kinderen ontvangen. Hoe fijn is dat!

Aanbod

In deze praktijkruimte geef ik rouwbegeleiding en Access Bars (hoofdbehandelingen). Twee methoden om onverwerkte emoties en ervaringen aan de slag te gaan. Op Access Bars® Behandeling vind je meer informatie over de precieze werking van deze hoofdbehandeling. Wil je meer weten over de kosten, kijk op Praktische informatie.

Contact

Tot slot, ben je nieuwsgierig of ik wat ik voor jou kan betekenen, neem gerust contact met me op via Contact.

Wat draag je op je schouder? – 9 december 2020

Hoe hoog heb jij je schouders opgetrokken? Sta je daar wel eens bij stil? Ik sinds een tijdje wel en ik kan je vertellen dat mijn schouders regelmatig waren aangespannen. Een houding die ik mezelf eigen heb gemaakt en er ook nauwelijks bewust van was dat ik het deed. Totdat het onderwerp ter sprake kwam in een van mijn studies. Reden waarom ik mezelf heb aangeleerd een paar keer per dag bewust mezelf de opdracht te geven mijn schouders zover als kan te laten zakken. En ik kan je vertellen, het geeft me een gevoel van meer ruimte.

Er zijn veel mensen die voortdurend hun schouders optrekken. Let er maar eens op. Ze hebben er een gewoonte van gemaakt om hun schouders hoog te houden. De oorzaak hiervan kan stress zijn. Hebben ze ‘teveel op hun schouders’? Kunnen ze hun spreekwoordelijke rugzak nog wel dragen?

Naast rouwbegeleiding geef ik regelmatig Access Bars® hoofdbehandelingen. Cliënten geven me terug dat het hen rust en ruimte geeft, verlichting in stresssituaties, het voelt allemaal wat minder zwaar (op de schouders). Het is in ieder geval een behandeling waarvan je heerlijk ontspannen raakt en dat zal je tijdens en/of na de behandeling merken.

Déjà vu bevalling – 2 december 2020

Vannacht ben ik een aantal keer wakker geweest door geluiden die ik niet meteen kon thuisbrengen. Maar vanaf half 6 vanmorgen werd het me ineens duidelijk, onze buurvrouw was aan het bevallen. Ondanks dat ik er geen live beeld bij had zag ik mijn eigen bevalling van onze jongste duidelijk voor mijn ogen. Sterker nog, de oerkracht geluiden van de buurvrouw zorgden ervoor dat ik een déjà vu ervoer en intens met haar meevoelde. Op de telefoon naast mijn bed zag ik de tijd… 6.06 uur hoorde ik de woorden “push, push, push!!”. En om 6.08 uur was daar de verlossende kreet, het prachtige huiltje van het nieuwe leven en niet lang daarna “kom je kijken naar je zus?”

Een meisje dus, maar nog veel fijner waren de vrolijke en opgeluchte stemgeluiden die mijn gevoel dat alles goed was met moeder en kind bevestigden. Toen ik later deze ochtend buiten kwam om onze jongste naar school te brengen, kreeg ik nogmaals die bevestiging, vermoeid maar vol trots verteld door onze buurman. Voor mij het moment dat ik mijn déjà vu heb afgesloten.

Vlinder – 30 november 2020

Al jaren raakt het me keer op keer ontzettend als er nieuws is over de dood van Nicky Verstappen. Ik heb het altijd gevolgd, eerst als puber, nu al jaren als moeder van twee jongens en als professioneel rouwbegeleider.

Als ik er even geen woorden voor heb denk ik aan een liedje van Rowwen hèze: “Vlinder”.

Gisteravond deel 1, vanavond deel 2 van de documentaire De zaak Nicky Verstappen: Achter de schermen bij het politieonderzoek.

Rouwcafé Oss – 26 november 2020

Gisteravond heb ik mijn bijdrage geleverd aan een van de online bijeenkomsten van Rouwcafé Oss. En ik kan je zeggen, het smaakt naar meer. Hoe gek dat ook klinkt, het is fijn een luisterend oor te kunnen zijn. Daarom blijf ik me er zeker voor inzetten.

Via bijgaande link lees je mijn ervaring over dit waardevolle initiatief: https://www.facebook.com/rouwcafeoss/posts/1117861021992016

Weg roze wolk, ‘welkom’ zorgen… – 22 november 2020

“Gefeliciteerd mam, hij is geboren, komen jullie naar het ziekenhuis?” Zo werd de oma van een voetbalteamgenootje van onze oudste gebeld. “Jazeker zoonlief, we komen hem meteen bewonderen!” Oma heeft nog vlug naar de naam van haar eerst geboren kleinkind heeft gevraagd. Daarna stappen ze nieuwsgierig en al vol trots in de auto.

Eenmaal in het ziekenhuis hebben ze ongemakkelijk naar het bedje staan kijken. Want in dat bedje lag een kindje dat overduidelijk gehandicapt was. Had haar zoon dat niet aan de telefoon kunnen zeggen? Het was toch een zorgeloze zwangerschap? Eigenlijk had ze zelf ook naar de gezondheid van het ventje kunnen vragen, aldus oma terwijl we naar de training van haar kleinkind en onze zoon staan te kijken. Haar kleinkind maakte op dat moment een prachtige move richting de goal.

Weg roze wolk, ‘welkom’ zorgen… En nu, hoe moet dat nu met de toekomst van zowel het kindje als haar zoon en zijn vrouw? En wat betekent dat voor oma en opa? Oma heeft op dat moment haar verdriet niet durven laten zien. De kersverse ouders waren immers hartstikke blij, het zichtbaar gelukzalige gevoel wilde oma niet verstoren.

Welk doel heb jij voor ogen?

Inmiddels 9 jaar later is het ventje flink gegroeid en heeft het diverse mooie ontwikkelingen doorgemaakt. Ondanks sommige (terugkerende) zware periodes staan de ouders positief in het leven. Oma blijft echter worstelen met haar gevoelens en emoties. Enerzijds is ze euforisch na ieder stapje van haar kleinkind, anderzijds ligt ze veel wakker. Ze maakt zich heel vaak druk om haar zoon en zijn vrouw. Ze had het zo graag anders gezien voor hen en heeft medelijden. Oma voelt zich regelmatig schuldig tegenover haar andere gezonde kleinkinderen. Omdat ze haar oudste kleinkind regelmatig iets meer verwend dan de rest.

Het ventje zelf denkt niet na over het behalen van prestaties en doelen. Hij leeft zijn eigen leven op zijn manier en geniet volop.

Hypnotherapie – 16 november 2020

Door de opvoeding van je ouders en andere belangrijke personen in je leven, raak je los van je eigen oorspronkelijke wil. Je hebt als mens een bewuste wil, maar ook een onbewuste wil. Die bewuste wil is meestal gehypnotiseerd, geconditioneerd door ouders en de maatschappij. Je onbewuste wil is de wil van de baby en is vaak allang ondergesneeuwd en verdrongen. Zo splits je jezelf als kind onbewust op in delen en ontstaan binnen jezelf deelpersoonlijkheden, en iedere deelpersoonlijkheid heeft zijn eigen wil.

Tijdens een hypnosesessie wordt je je bewust van al je deelpersoonlijkheden en rollen. Zoals je dappere ik, je bange ik, je onzekere ik etc. Met een hypnosesessie probeer je de negatieve stempel en ervaringen uit je verleden te halen zodat je weer terugkomt bij je eigen oorspronkelijke en pure wil. En zo stel je je niet langer meer afhankelijk en beïnvloedbaar op van de medemens maar kom je weer bij je eigen kracht.

Hypnose is geen tovenarij maar een manier om contact te maken met je onderbewuste. Nieuwsgierig geworden? Hou dan deze website in de gaten.

Access Bars® behandeling in november en december 2020

Wil jij ook met een fris en opgeruimd gevoel het nieuwe jaar in? En wie gun je dat nog meer? Door zachte aanraking van deze BARS® punten, tijdens een bars-behandeling, gaat de energie stromen en worden blokkades in je lichaam afgevoerd. Hierdoor zal je meer ruimte in je hoofd ervaren, waardoor je nieuwe keuzes kunt maken voor wat je werkelijk wilt in je leven, zonder overbodige oude ballast. Je kunt de BARS® eigenlijk goed vergelijken met het opschonen van een computer….

Structuur, rust en vooral gezelligheid – 9 november 2020

Sinds een week hebben we een Engelse bulldog, een teefje van enkele maanden oud. Een lang gekoesterde wens van ons is hiermee in vervulling gegaan. Voordat mijn man en ik kinderen hadden hebben we ook honden gehad. Sterker nog, doordat mijn man destijds een hond had is mijn oog op hem gevallen. Eerst werd ik ‘verliefd’ op het dier en zag daarna dat haar baas er ook heel appetijtelijk uitzag.

Nu, ruim 8 jaar later, hebben we opnieuw besloten om een hond te kopen. De kinderen spelen graag met haar en laten haar regelmatig uit. Ze leren voor de hond te zorgen, maar ook om hun gedachten bij hun bezigheid te houden en zich niet te laten afleiden door een heel enthousiaste puppy. Daarbij heeft onze oudste zoon (met o.a. autisme) een Maatje gevonden in het diertje. Het is prachtig om hen samen te zien niksen en toch helemaal op te zien gaan in elkaar.

Mijn werkdagen zien er nu wat anders uit. Nadat de kinderen naar school zijn, ga ik eerst een stuk wandelen met de hond en genietend van de natuur bedenk ik rustig wat de dag voor me in petto heeft. En als ik dan achter mijn laptop beland is de hond maar al te graag bij me in de buurt. Het liefst nog kijkt ze vanaf mijn schoot mee. Of ze ligt vlakbij me op de grond en vandaag zelfs in het gras met de zon op haar snuit. Daarnaast zorgt ze al enthousiast blaffend ervoor dat ik op tijd pauze neem. Het beestje zorgt voor structuur, voor rust, voor luchtigheid en bovenal veel gezelligheid.

Jongleren – 29 oktober 2020

Zoals iedere avond bij het naar bed brengen van onze jongens, komt ook deze avond hét boek van Pieter Konijn uit de kast. Het verhaal is door mijn man en mij al minstens vijftig keer voorgelezen, de tekst kennen we zowat uit ons hoofd. Maar deze avond valt ineens mijn oog op het woord ‘jongleren’. Eekhoorn Hakketak greep de felbegeerde radijsjes en begon ermee te jongleren.

Eenmaal beneden spreek ik het woord ‘jongleren’ een aantal keer hardop uit en speel met de klemtoon. En dan valt het kwartje, de reden waarom dit woord me zo triggert. Als moeder maar absoluut ook als rouwbegeleider vind ik het zo belangrijk dat kinderen met de paplepel krijgen ingegoten dat zij hun emoties niet onder stoelen of banken hoeven te steken, maar dat ze bijvoorbeeld hun verdriet mogen tonen. Als je dit jong-leert is de kans dat je later vastloopt wanneer je iets vervelends overkomt, een stukje kleiner. Je hoeft je niet te verschuilen, tranen zijn geen teken van zwakte. Het laat juist zien hoe sterk je bent en hoe goed je voor jezelf durft te zorgen. 

Webinars over rouw – oktober 2020

Uitleg geven over wat rouw nu eigenlijk is. Vertellen over gevoelens, emoties, gedachten. In de hoop het taboe wat er nog altijd heerst over rouw te verminderen. Afgelopen week heb ik zes online Webinars gegeven met een prima opkomst. Familie en vrienden maar ook andere geïnteresseerden registreerden zich en volgden op een ochtend of avond mijn PowerPoint presentatie met treffende afbeeldingen en spreuken. Vanuit professioneel oogpunt maar ook als ervaringsdeskundige heb ik zowel mijn kennis als ervaringen gedeeld. En dat smaakt naar meer, wordt vervolgd…

Rouwbegeleider of moeder? – 8 september 2020

En daar zaten we gisteren dan op de school van onze oudste, terwijl hij er geen weet van had. Een bewuste keuze om het hem niet te vertellen, hij moest immers na school met het leerlingenvervoer naar huis, waar mijn moeder hem zou opvangen. Dat was echter niet de enige reden voor mij om het niet te vertellen. Ik wilde me niet gehaast voelen maar onze jongste juist alle tijd geven om zijn vragen te stellen aan de psycholoog. Vragen over zijn oudere broer, zowel over zijn gedrag (“Waarom schreeuwt hij wel eens terwijl hij zelf niet tegen harde geluiden kan?”) als over bijvoorbeeld het draadje wat van zijn hoofd naar zijn buik loopt. En met die vragen gaan we volgende week naar de revalidatiearts.

De psycholoog heeft antwoord gegeven op de vraag waarom de broers niet op eenzelfde school zitten, want dat zou een stuk praktischer maar ook een stuk gezellig kunnen zijn. De jongste zit in ons eigen dorp op een reguliere basisschool in groep 3, de oudste zit op de mytylschool in Den Bosch, een school voor kinderen met lichamelijke beperkingen hebben en voor wie het daarnaast lastiger is hun hoofd bij de les te houden.

En dus ook voor kinderen met CP, Cerebrale Parese. De jongste omschrijft het als dat de computer in het hoofd van zijn broer soms stuk is, blijft hangen maar niet helemaal meer te maken is. Soms is die computer zelfs oververhit, dan is het allemaal te veel en trekt zijn grote broer zich na een flinke paniekaanval het liefst even helemaal terug.

Onze jongste heeft bijna een half uur heel aandachtig zitten luisteren naar de uitleg over CP en naar de antwoorden op zijn vragen. Toen de psycholoog vroeg of hij misschien nog nieuwe vragen had kwam onze kleine held met de vraag of CP voor altijd is. “Ja, voor altijd, jullie zullen er allemaal mee moeten leren leven”, was het antwoord van de psycholoog. En waar onze jongste tevreden en accepterend zijn schouders ophaalde sloeg het antwoord bij mij in als een bom en slikte ik mijn tranen weg. We zaten daar immers niet voor mij, ik wilde niet de aandacht naar mezelf toetrekken.

Daar zat ik dan als rouwbegeleider met veel kennis over omgaan met rouw, opgedaan uit boeken, opleidingen en trainingen, webinars en seminars en zelfs als ervaringsdeskundige. Een van de belangrijke dingen die ik vertel aan ouders is dat zijn hun tranen en verdriet gerust aan hun kinderen mogen tonen. Zij leren hen op dat moment hun kinderen immers dat in principe je verdriet tonen gewoon is toegestaan, dat je je voor niets of niemand hoeft in te houden.

Of zat ik daar als mens en moeder van een vrolijk gehandicapt kind en een vrolijk gezond kind? Met soms nog wat verdriet omdat inmiddels ruim acht jaar geleden na een hersenbloeding bij onze oudste het leven anders is gelopen dan voorheen gedacht? Zat ik daar met het besef dat dit een ‘levend verlies’ is voor zowel mij en mij man als ook voor onze jongste zoon? Ze weten allebei niet beter, is wat ik nogal eens te horen krijg, ze groeien toch met elkaar op. Maar door de allereerste vraag op het lijstje van onze jongste over zijn oudere broer weet ik dat het niet zo heel normaal is…. “Waarom is mijn broer anders en waarom is het perse mijn broer?”

Wind – 1 augustus 2020

“Mama, welke kleur heeft de wind?”, vraagt de jongste in de auto onderweg naar de zwemles. “Je kan de wind wel zien, of eigenlijk ook niet, want ik zie wel dat de taken bewegen maar de wind zie ik niet. Heeft de wind dan wel een kleur?” Een moment waarvan ik er al zoveel met de jongste heb gehad. Hij is dan een tijdje stil en komt vervolgens met de mooiste opmerkingen of vragen. Meestal heb ik niet direct een antwoord klaar, maar ontstaan er de mooiste gesprekken. Wat hij daarmee voor elkaar krijgt is dat ik er ook over na ga denken.

De jongste gaat nog even verder: “Je kan de wind wel voelen, als ik buiten staat of als ik binnen voor de ventilator sta. Dus dan weet ik dat hij er is.” … “Maar als ik scheten laat kan ik ze horen en voelen hoor! Jij zegt altijd dat jongens scheten laten en meisjes laten windjes. Kan jij jouw windjes dan ook horen en voelen? En kan je die windjes zien?!” Met een olijke blik kijkt hij me vol verwachting aan. Ik schiet in de lach en daarmee ontkom ik eraan om op al zijn gestelde vragen een antwoord te geven.

Terwijl ik kijkend naar het scherm waarop onze zoon te zien is geniet van een koud drankje, merk ik dat mijn gedachten met me aan de wandel gaan. Het gesprek van eventjes daarvoor brengt me bij het lied uit de Disney-film Pocahontas: ‘Colors of the wind’. Ik zoek op mijn telefoon het nummer op en kom bij de volgende uitleg: ‘In het nummer probeert Pocahontas aan John Smith uit te leggen hoe zij denkt over de aarde en natuur, hoe alles volgens haar een geest heeft. Ze moedigt hem aan niet over de natuur te denken als dingen die hij kan veroveren of bezitten, maar als levendewezens die gerespecteerd moeten worden. Iedereen zou samen in harmonie moeten leven. Ook zegt ze hem te accepteren dat mensen verschillend zijn, en van andere culturen te leren.’

Als dat werkelijk de betekenis van het nummer is, raakt het me nog meer dan voorheen. Er zit een prachtige boodschap in waar velen van ons nog wat van kunnen leren.

Als we later die middag terug naar huis rijden ziet de jongste opnieuw de wind door de hoge bomen waaien. “Weet jij al welke kleur de lekker frisse wind is, mama? … Vandaag vind ik hem blauw en misschien morgen rood of paars of geel, dat weet ik nog niet, is zijn eigen antwoord op de vraag.” En daar had ik, zoals wel vaker, niets aan toe te voegen.

Natuurlijke obstakels tijdens wandeling – 26 juli 2020

De afgelopen tijd ben ik met de jongens vaak gaan wandelen, meestal een uurtje of anderhalf. Dan weer in ons eigen Heeswijk-Dinther en af en toe wat verder weg. Van de week zijn we naar Heesch gereden.

Nadat we de auto hadden geparkeerd hebben we zowel de fiets van de jongste als ook de rolstoel van de oudste uitgeladen. En vervolgens zijn we een zandpad opgelopen. Meteen al werd ons doorzettingsvermogen en mijn geduld op proef gesteld, doordat we door het rulle zand moesten ploegen. Gelukkig werden we daarna beloond, we zagen een bankje staan midden op de heide. En als onze jongens een bankje zien, ook al is dat na vijf minuten wandelen, is de ongeschreven regel dat de rode koeltas open gaat. Om te kijken wat er nu weer voor lekkere verrassingen in zitten.

Helpende hand

En als het meeste van dat lekkers versnaperd is en ook ik genoten heb gaan we verder. De oudste zittend in zijn rolstoel door mij vooruit geduwd en de jongste fietst voor ons uit. Dat gaat niet altijd van een leien dakje, want behalve wegen met los zand, wortels en stronken, kwamen we omgevallen bomen tegen op diverse op het eerste oog meer begaanbare paden. Maar dat weerhoudt ons niet om door te gaan. Zowel de kinderen als hun vervoermiddelen worden over de boom getild. En ik krijg op mijn beurt een helpend handje van de jongens uitgereikt.

Ook lopen we een stuk op fijne verharde fietspaden, maar omdat we daar niet de enige aanwezigen  zijn, schiet onze wandeling niet op. Regelmatig even omkijken of er verkeer aankomt. Vooruit kijken om te zien of de jongste nog op het rechte pad fietst en soms moest ik zelfs opzij springen.

Geen plattegrond

Zonder plattegrond zijn we aan onze wandeling begonnen, geen idee hebbende hoelang en waarheen we precies zouden gaan. Het enige wat we wisten was waar de auto stond. Maar gelukkig was daar een behulpzame vrouw die ons vertelde welke kant we op moesten.

Even heb ik met haar staan praten. Zij kijkend vol bewondering naar onze twee jongens. En ik luisterend naar haar motivatie om iedere dag een wandelingetje te maken, dankbaar zijnde voor wat zij in haar leven heeft bereikt. Ze gaf me een prachtige lijfspreuk mee. “Als je blijft geloven in je eigen kunnen, bereik je datgene wat je wilt.”
En zo hebben wij ieder die middag genoten op onze eigen manier.

Cadeautje

De jongste op zijn fietsje, scheurend en schuivend door het losse zand en over de boomstronken. Maar vaak ook wachtend op moederlief en zijn broer. Onze oudste in zijn rolstoel, kijkend vanaf een andere ooghoogte en steeds lachend om zijn broertje. Helemaal als hij met zijn achterwiel zorgt voor opstuivend zand. En ik was in opperbeste stemming met onze kanjers om me heen. En dat ook nog in de natuur met hier en daar de zon zichtbaar door het bladerdek. Het was wederom een cadeautje met hier en daar wat obstakels. Maar waar we later, met behulp van de gemaakte foto’s, fijn aan kunnen terugdenken.

Bij de zee mag ik mezelf zijn – 24 juli 2020

Als kind al veel verloren, zowel dingen als mensen. En het verliezen lijkt maar niet op te houden. Ze is er stil van, zich verstaanbaar maken gaat letterlijk en figuurlijk steeds moeilijker. Gelukkig zien de ouders van het kind in dat het zo niet langer kan. Zij zijn even haar stem en roepen mijn hulp in.

“Bij de zee mag ik mezelf zijn. Ik mag praten, lachen, huilen, niets doen. Alleen daar is het fijn.”

Om de zee dichterbij te halen gaan we met themakaarten aan de slag. Zodat ze altijd, ook wanneer ze niet met haar voeten in het zand staat, en uitkijkt over zee met de wind in haar manen, emoties mag voelen, ze mag uiten en zo kan loslaten, beetje bij beetje.

De brok in haar keel verdwijnt langzaamaan. En het gevoel van ruimte om te mogen praten wordt groter.

Zandloper – 3 juli 2020

Om onze jongste wat steviger in zijn schoenen te laten staan. En op advies van zijn juffen is hij een aantal maanden wekelijks naar een logopediste gegaan. Want ook bij volwassenen is het zo dat communiceren zowel bevorderend als belemmerd kan werken. Als je niet goed uit je woorden kunt komen of niet goed verstaanbaar bent, nemen mensen niet je niet altijd serieus. Of nemen ze de tijd om werkelijk naar jou te luisteren.

Leuke logopediste

Maar de wekelijkse sessies waren geen straf voor onze kleine man, hij mocht er spelletjes spelen en kleuren en knippen. Allemaal onder toeziend oog en begeleiding van een enthousiaste logopediste. Onder andere het uitknippen, nieten en opvissen van plaatjes en die benoemen was een van zijn favorieten. Of het inkleuren van afbeeldingen en daar ondertussen een verhaaltje over vertellen. Memorie spelen met plaatjes waarop brood, boot, pret en pet stonden afgebeeld. Iedere sessie werd afgesloten met het spelen van een gezelschapsspelletje.

Laatste keer

Afgelopen week zijn we voor de laatste keer bij de logopediejuf geweest en na een praatje werd de spelletjeskast opengetrokken. Juf deed wat voorstellen maar onze jongste besloot om een spelletje te verzinnen. Hij bedacht een spelletje met een zandloper. Namelijk niet kijken naar de zandloper totdat al het zand naar beneden was gelopen. Eerst waren juf en onze jongste aan de beurt en mocht ik hen en de zandloper in de gaten houden. Het duurde langer dan ze hadden verwacht. En ook na de tweede keer hadden ze geen precies tijdsbesef en vroeg onze jongste: “Hoe lang nog mama? Is de tijd nog niet voorbij?”

Dat wilde ik ook wel ervaren en dat mocht gelukkig in de derde ronde. En inderdaad, voor mijn gevoel was de zandloper allang klaar. Maar het teken van onze jongste dat we mochten omdraaien kwam nog niet. Om de tijd wat de doden hebben juf en ik wat gekletst.

Zelfs in de vierde en laatste ronde toen ik had besloten in mijn hoofd 60 seconden te tellen had ik geen duidelijk tijdsbesef. Want hoe snel moest ik tellen? Ik werd er onrustig van. Wat me is opgevallen is dat naar mijn idee de derde ronde, dus toen we afleiding zochten, minder lang duurde dan de vierde ronde. Daarin wilde ik juist controle hebben over de tijd.

Onderweg naar huis dankte ik onze jongste stilletjes voor het onbewust gegeven cadeautje. Het inzicht dat de tijd loslaten en afleiding zoeken kan helpen. Om niet vast te raken in de wil om regie en controle te hebben. Geef het tijd…

Verplaatst naar 30 oktober 2021 (Alle zielen op 31 oktober 2020)

Graag vraag ik aandacht voor het volgende prachtige en waardevolle initiatief waar o.a. zowel ik als Wendy Pruimboom van Alle Tijd, Stoelmassages en Kapster onze medewerking verlenen.

Op zaterdag 31 oktober aanstaande van 18.00 uur tot 22.00 uur vindt rondom de Abdij van Berne in Heeswijk-Dinther het evenement Alle Zielen plaats. Op allerlei manieren reiken kunstenaars een vorm aan waarmee we degene die gemist worden kunnen herdenken. Ook is er speciale aandacht voor families die door het coronavirus op aangepaste en afwijkende wijze afscheid hebben moeten nemen van hun dierbaren.

Wil jij, net als ik, dat dit evenement jaarlijks kan worden georganiseerd, ga dan naar de website https://www.allezielen.nl/ voor meer informatie. Meld je jezelf aan als donateur dan word je op de gastenlijst geplaatst zodat je op 31 oktober geen entree betaalt.

Alle Zielen geeft de dood een plek in je leven.

Je bent rouwbegeleider, maar wat doe je dan eigenlijk?

“Amanda, je bent rouwbegeleider, maar wat doe je dan eigenlijk? Ga je dan iemands hand vasthouden tot het verdriet over is?” Mijn antwoord op deze vraag die me regelmatig gesteld wordt is een beetje anders. Een van de belangrijkste werkzaamheden die ik verricht als rouwbegeleider is tijd nemen voor de rouwende en aandacht hebben voor zijn/haar verdriet en verlies. Dit kan een pas geleden verlies zijn maar ook iets wat je na jaren nog altijd in zijn greep houdt en je belemmert te genieten van het leven.

Het is belangrijk dat je een geleden verlies, de gevoelens en emoties daarover kunt delen. Dat je het verlies (alsnog) erkenning geeft. Dat je het op een te dragen manier met je mee kunt nemen. En dus ook dat je het verlies werkelijk kunt loslaten, of liever gezegd ‘anders kunt vasthouden’. Dat je het verlies aanvaardt en de overleden dierbare of de gebeurtenis een plek te geeft in je hoofd en hart en daarnaast energie vindt om te kijken naar de toekomst.

Ik als rouwtherapeut wil helpen om na het verlies de balans weer te vinden zodat je verder kunt met leven en je verlies op gepaste wijze in je rugzak. Op een manier en een tempo dat past bij de rouwende.

Ben of ken je iemand die na een ingrijpende gebeurtenis in zijn/haar leven:  

  • gebrek aan energie heeft;
  • slecht eet en/of slaapt;
  • helemaal niet of juist constant praat over het geleden verlies;
  • boos is en blijft op bijvoorbeeld de overledene of gewoon op alles;
  • zich eenzaam en/of hulpeloos voelt;
  • moeite heeft met concentratie en vergeetachtig is;
  • geen zin meer heeft in het leven?

Neem dan gerust contact met me op, dan plannen we een afspraak. Tijdens een intakegesprek kun je je verhaal kwijt, waarna we over en weer vrijblijvend bekijken of ik wat voor je kan betekenen.

Hoe rouwen kinderen? – 15 juni 2020

Kinderen stellen hun rouwproces vaak (onbewust) uit en dat uitstellen kan weken of zelfs maanden duren. Ze doen dit omdat ze eerst zelf het gevoel van veiligheid willen ervaren in hun eigen cirkel. Als vader of moeder feitelijk wat meer beschikbaar zijn, zie je de rouwreacties van kinderen langzaam ontdooien.

Natuurlijk mechanisme

Ook beschermen kinderen (opnieuw vaak onbewust) hun ouders. Deze neiging tot bescherming is een natuurlijk mechanisme dat altijd op de achtergrond aanwezig is. Het is hetzelfde mechanisme dat volwassenen ook voor hun kinderen gebruiken. Volwassenen willen op hun beurt de kinderen beschermen en doen hun best zich zo weinig mogelijk te uiten in het bijzijn van de kinderen. Ze willen de kinderen niet lastig vallen met volwassen zaken.

Echter, kinderen hebben voelsprieten voor de stemming van hun ouders en de sfeer rondom hen. Ze gaan af op wat ze horen, zien en voelen. Ze zien bezorgde en verdrietige gezichten, maar ook je ingehouden adem en je spierspanning. Als de signalen die ouders afgeven niet stroken met wat ze vertellen, speelt het onderbuikgevoel bij kinderen op en krijgen ze een verkeerde boodschap voor de toekomst. Want als hun ouders zich niet uiten, dan doen zij dat nu en later ook niet. Dit heeft ook te maken met de manier waarop je als kind gehecht bent, waarover later meer.

Neem de tijd

Kinderen die hun verdriet tonen doen dit vaak nogal heftig en op momenten dat je het als volwassenen niet verwacht. Een kind kan plotseling heel veel verdriet hebben om een mens of dier dat maanden geleden is overleden. Mijn advies is om ook op dat moment de tijd te nemen en met het kind gesprek aan te gaan. Neem niet de leiding maar laat het kind doen wat het kwijt wil, tranen, woorden of een knuffel.

Als rouwtherapeut bij Sweet Goodbyes vertel ik je graag meer over de manier waarop kinderen rouwen. Ben je nieuwsgierig, neem dan gerust contact op.

Wat is ‘dood zijn’ eigenlijk? – 12 juni 2020

Aan kinderen uitleggen wat ‘dood zijn’ nu eigenlijk is, om hen te overtuigen dat iemand echt niet meer leeft, zijn woorden soms niet genoeg. Deze kinderen hebben het dan nog om de overledene met eigen ogen te zien en deze een bezoek te brengen.

En eenmaal bij de overledene kun je kinderen helpen door zichtbare dingen te noemen. Iemand die dood is kan niet meer lopen, eten of drinken, niet meer lachen of huilen en niets meer zien. De overledene ziet er anders uit, zijn huid heeft een iets andere kleur en voelt koud aan. Dat komt omdat het hart niet meer klopt en het bloed niet meer door het lichaam stroomt.

Het lichaam is als een huis waarin de overledene heeft gewoond. En alles wat die persoon heeft gedaan en gezegd zit nu niet meer in het lichaam maar wel in je herinnering.

Vergelijk het met een ballon. De ballon is het lichaam, aan de binnenkant zit de lucht. Als de ballon stuk gaat wordt die slap en gaat weg. Maar de lucht, oftewel de herinneringen aan de overledene, is om ons heen, alleen kunnen we die lucht niet zien.

Jonge kinderen kunnen zich vaak niet voorstellen dat ze echt afscheid moeten nemen en de overledene nooit meer zullen zien. Dat gegeven heeft tijd nodig om door te dringen. Het helpt zeker om kinderen bij het afscheid te betrekken. Laat hen bijvoorbeeld meehelpen bij verschillende belangrijke momenten, zoals het schilderen van de kist of het aansteken van een kaarsje bij de uitvaart. De momenten zullen eenmalig zijn en juist daarom zo belangrijk om echt te beleven en niet van een ander te horen. Als volwassenen willen we kinderen beschermen en zijn we bang dat deze beladen periode te emotioneel zullen vinden. Kinderen kunnen echter veel aan als ze maar betrokken worden en zelf de keus mogen maken wel of niet mee te helpen.

Vind je het prettig als ik met je meedenk hoe het verdrietige nieuws over te brengen aan (jonge) kinderen? Neem dan gerust contact met me op.

Welke informatie geef je een kind in een rouwsituatie? – 10 juni 2020

Zoals in mijn vorige artikel al benoemd is het van belang dat een kind informatie over een overlijden krijgt, dat draagt namelijk bij aan het leren leven met verlies. Maar welke informatie en de hoeveelheid daarvan, dat is per kind verschillend. In een later artikel zal ik ingaan op de verschillen van rouwen bij kinderen, per leeftijdsfase.

De belangrijkste informatie die een kind MOET krijgen gaat over wat er eigenlijk aan de hand is, wat er nog gaat komen en wat er nu van hen verwacht wordt. Voor kinderen is een overlijden van dichtbij meemaken vaak nog nieuw. En ze kunnen je overrompelen met vragen waar wij als volwassenen nauwelijks bij stilstaan.

Volwassenen willen kinderen vaak beschermen en goed bedoeld buiten schot houden. Kinderen beschikken echter over voelsprieten en hebben maar weinig nodig om te merken dat er iets gaande is. Als wij dat gevoel geen woorden geven, kunnen kinderen het ook niet benoemen en lijkt het voor hen alsof er niet over gesproken mag worden. En dat kan ervoor zorgen dat zij blijven zit met hun angst en verdriet.

Het brein van jonge kinderen is nog lang niet uitontwikkeld. Neem de vragen van kinderen vooral serieus, ook al vragen ze je de hemd van het lijf. Het is daarbij wel verstandig om de woorden en informatie die je geeft af te stemmen op de leeftijd van kinderen.

In plaats van de woorden ‘sterven’ en ‘inslapen’ kun je gerust het woord ‘doodgaan’ gebruiken. In de kindertaal komt dat woord vaker voor en daarnaast ontstaat er geen verwarring. Er wordt wel eens gezegd dat de overledene slaapt of ‘is ingeslapen’.  Het klinkt vriendelijker maar het klopt simpelweg niet, want als je slaapt wordt je ook weer wakker. Het kind kan hoop krijgen dat de overledene weer wakker wordt, of kinderen zijn bang om zelf te gaan slapen.

Een ander voorbeeld: ‘Oma is doodgegaan, maar ja ze was ook al oud.’ Een jong kind kan het woord ‘oud’ heel anders oppakken dan dat wij volwassenen bedoelen. Heel veel mensen zijn immers ouder dan zij, gaan die dan ook allemaal dood?

Er zijn kinderen die alles maar dan ook echt alles willen weten. Als volwassene kun je een inschatting maken zodat kinderen geen details horen die voor slapeloze nachten. Het helpt om in ieder geval de volgende adviezen in acht te nemen:

  • Het is goed om af en toe even door te vragen om te checken of ze zeker weten dat ze een antwoord willen, of dat ze misschien zelf al een idee hebben wat het antwoord is op hun vraag.
  • Laat je niet leiden door je eigen angsten. Onbewust vragen kinderen meestal niet meer dan dat ze op dat moment aankunnen.
  • Als je het antwoord niet weet, beloof dan dat je het antwoord zult achterhalen of zeg eerlijk dat jij het ook niet weet.
  • Beperk je in je antwoord en houd geen uitgebreid verhaal, zodat kinderen niet alsnog hun eigen fantasieverhaal kunnen verzinnen.

Wil je meer informatie over of hulp bij het begeleiden van een kind in of na een rouwsituatie, neem dan gerust contact met me op.

Rouw bij kinderen – 8 juni 2020

Als een dierbare in je omgeving is overleden, heb je vaak genoeg aan je eigen verdriet. Dat eigen verdriet probeer je voor het gemak te parkeren zodat je er voor de andere volwassenen kunt zijn en kunt doen wat er op dat moment noodzakelijk en wenselijk is.

Om de (jonge) kinderen hoef je je geen zorgen te maken, zij huilen een keer of twee en gaan daarna ‘vrolijk’ verder met hun spelactiviteiten, toch? Het doet ze allemaal niet zoveel en zijn vaak te klein om het te snappen… Nou, maar kinderen hebben wel degelijk gedachten en gevoelens van rouw die net zo sterk kunnen zijn als die van volwassenen. De manier waarop ze dit uiten, verschilt alleen met die van een volwassene.

Een kind vertellen over de dood kun je vergelijken met een kind leren lopen. Als je over de dood praat zal het kind zich hierin gaan ontwikkelen en gaan ze ook die in die taal praten. Let hierbij goed op wat het kind moet, kan en wil weten, waarover later meer.

Hieronder in het kort wat tips:

  • Luister ook naar kinderen, neem de tijd voor ze, hoor ze echt en laat ze uitpraten. Al is het maar even, zelf vind je het immers ook fijn als je gehoord wordt.
  • Als volwassene ben je een voorbeeld voor de kinderen. Hoe jonger kinderen zijn, hoe sensitiever en ontvankelijker ze zijn voor spanning, stress en verdriet in hun omgeving. Zelfs al proberen volwassenen hun eigen verdriet te onderdrukken in het bijzijn van kinderen, dat lukt niet omdat kinderen hiervoor geen woorden of zichtbare tranen nodig hebben. Laat hen zien dat je over het verdriet mag praten, dan zullen zij op latere leeftijd waarschijnlijk hun verdriet niet weg stoppen en er ook over praten.
  • Maak samen met de kinderen tekeningen of andere knutselwerkjes, bijvoorbeeld voor de overledene. Tijdens het creatieve proces is er ook tijd en mogelijkheid voor emoties en kunnen er verhalen en vragen loskomen.
  • Als je even het bos in gaat kunnen zowel de kinderen als jijzelf een momentje frisse lucht happen, de gedachten verzetten en energie opdoen.

Met Sweet Goodbyes help ik jou en/of je kind(eren) graag om te gaan met een verliessituatie. Heb je vragen, neemt dan gerust contact met me op.

Samenwerking – 6 juni 2020

Rouw kan zich vastzetten in je hoofd maar ook in je lichaam. Wendy Pruimboom van Alle tijd Stoelmassages & thuiskapster en ik als rouwtherapeut zijn de samenwerking aangegaan om rouw op beide vlakken te kunnen aanpakken. Wordt vervolgd…

EFT, RET en TAT, wat zijn dat? – 4 juni 2020

Emoties zijn belangrijk, ze waarschuwen ons als er iets aan de hand is. Emoties, met name de negatieve, zijn vaak ongemakkelijk en we zijn ze liever kwijt dan rijk. Het liefst zijn we altijd gelukkig. Positieve emoties zoals blijheid tonen we vaak gemakkelijker aan de buitenwereld dan de negatieve emoties die horen bij angst, verdriet, of woede.

Je gevoel laat je alleen weten of iets prettig of onprettig is, emoties zijn nodig om je gevoel te kunnen duiden. Daarnaast zijn emoties de belangrijkste drijfveer voor je gedrag: ze brengen ons al dan niet in beweging. Emoties horen bij ons mens-zijn.

Als je emoties onderdrukt stapelen ze zich op en komen uiteindelijk versterkt tot uiting, met alle gevolgen van dien. Problemen ontstaan wanneer de emoties niet worden herkend of wanneer ze worden onderdrukt. Doordat emoties in bepaalde gevallen als ongewenst kunnen worden beschouwd, kunnen we de neiging krijgen om ze te negeren of om ze weg te stoppen. Iemand die tijdens zijn opvoeding leert dat hij niet mag huilen of op een andere manier verdriet mag tonen, kan als het maar lang genoeg wordt ingeprent, een houding ontwikkelen voor de rest van zijn leven waarbij verdriet en tranen ‘not done’ zijn; deze persoon onderdrukt verdriet zodra het de kop opsteekt en leidt zichzelf af of vervangt de emotie door een andere, bijvoorbeeld boosheid.

Met emotiemanagement kan ik je helpen om weer in balans te komen en te blijven. Het is een combinatie van energetisch werk, lichaamsgerichte oefeningen en mentale technieken. Technieken als:

Emotional Freedom Techniques (EFT)

Het is een behandelingstechniek waarin therapie gecombineerd wordt met acupressuur (hierbij worden geen naalden gebruikt). Zachtjes kloppen op een serie acupressuurpunten stimuleert de relaxatierespons van het lichaam. EFT is een korte en makkelijk te onthouden methode om positieve veranderingen in je leven te bewerkstelligen.
Deze technieken hebben een sterke invloed in bepaalde hersengebieden en vermindert in die gebieden de te hoge prikkelactiviteit. Het verwijdert de negatieve lading van belastende herinneringen. EFT kan gebruikt worden bij volwassenen en kinderen. Het is een elegant, dynamisch, pijnloos en effectief proces.

Rapid Eye Techniques (RET)

Niet de gebeurtenis of de situatie maken het leven moeilijk en stressvol, maar onze gedachten erover en hoe we tegen de situatie aankijken.

  • de gebeurtenis, een echte of een bedachte in je hoofd);
  • jouw ideeën en gedachten over die gebeurtenis;
  • je gevoelens en gedrag.

Je voelt het al aankomen, bij punt 2 gaat het mis. Bij stress denken we niet meer helder. RET helpt je om anders naar je problemen te kijken.

Tapas Acupressure Technique (TAT)

TAT werkt, door terwijl je aan een probleem denkt, je vingers op een paar acupunctuurpunten te houden met een derde vinger op het derde oog. De andere hand ligt op het achterhoofd. In deze houding ga je door 7 stappen. Deze stappen leiden je van het probleem naar de oorzaken, naar de plaatsen waar het probleem zich voordoet. Het grote voordeel van TAT is dat je problemen kunt oplossen zonder dat je precies weet waar ze vandaan komen. In een van de 7 stappen die je doorloopt los je alle oorzaken op zonder ze eerst een voor een uit te pluizen.

Achtbaan van emoties – 13 mei 2020

Mijn rugzak is niet alleen gevuld met verdrietige herinneringen of verliessituaties. Nee hoor, er zitten ook prachtige gelukzaligmakende herinneringen in. Dat zijn momenten die ik koester. Maar er zitten ook herinneringen in die gemengde gevoelens bij me oproepen. Als ik terug denk aan zo’n moment, gaan mijn emoties als of ik in een achtbaan zit, van links naar rechts, van blijdschap naar verdriet en naar weemoed. Van boven naar beneden en weer terug, gevoel in mijn hoofd, mijn hart of buik.

Het meest recent en voor de hand liggende voorbeeld is de afgelopen periode van de coronacrisis. De reden van de acht weken durende thuisisolatie is alles behalve leuk. Het ‘waarom’ de scholen, kappers, winkels, sportclubs dicht zijn, waarom we zoveel mogelijk thuis moesten blijven, zoveel mogelijk fysiek contact voorkomen, met als gevolg dat het in real life zien van familie en vrienden werd vervangen door mailtjes, appjes, telefoontjes, beeldbellen en kaartjes. Ik weet nog zo helder wanneer ik via mijn ouders hoorde van de eerste slachtoffers van het COVID19 virus in het dorp waar ik ben opgegroeid en dat ik een paar dagen later de regiokrant opensloeg en de vele rouwadvertenties zag.

Maar bijvoorbeeld 11 maart, de woensdag voor de intelligente lockdown, heeft me een hele leuke, bijzondere herinnering opgeleverd, namelijk een voorstelling van Lenette van Dongen bij theater Markant in Uden, samen met een goede vriendin. Een geslaagde voorstelling zou het in ieder geval worden wat mij betreft maar het unieke eraan was onder andere het contact dat we hadden de dagen ervoor. Gaan we wel of gaan we niet? Er is wat gaande wat niet goed zou zijn voor de gezondheid, iets een virus en met afstand houden. Moeten we de drukte opzoeken? Wagen we de gok en gaan we gewoon genieten van een leuke show? Omdat de zaal voor de helft gevuld was en dat door Lenette ook een aantal keer werd benoemd, kwam het besef bij mij dat het niet zomaar een griepje was dat er heerste. Dit zou serieus gezien voorlopig wel eens mijn laatste uitje kunnen zijn. Laat ik daar maar eens extra goed voor gaan zitten. Die avond heb ik twee keer mijn voorlopig laatste welgemeende knuffels gegeven en gekregen aan/van iemand anders dan mijn man en kinderen. En inderdaad werd op zondag 15 maart door minister president Rutte aangekondigd dat de scholen drie weken dicht gingen vanwege COVID19, het coronavirus.

De afspraken in mijn agenda na die datum werden een voor een gecanceld. Ook het aantal werkdagen liep terug van normaliter drie dagen naar slechts in één dag in de week. Niet omdat ik niet wilde werken maar omdat er vanwege de anderhalve meter maatregel geen geschikte werkplek beschikbaar was en thuiswerken niet tot de mogelijkheden behoorde.

Eerder al had ik het besluit genomen het notariaat in ieder geval dit jaar te willen verlaten om met Sweet Goodbyes een trapje hoger te gaan op de professionaliteitladder. En op 1 mei is daadwerkelijk de daad bij het woord gevoegd en is er nog meer ruimte in mijn agenda vrijgekomen om me onder andere te richten op Sweet Goodbyes.

Ook brak er een intense tijd aan met de kinderen en dat is het stukje in mijn rugzak waar ik met heel veel plezier en genot aan terugdenk. De beide scholen van onze jongens reageerden heel adequaat en binnen 2 weken hadden we thuis materiaal en leerstof om in ieder geval iedere ochtend thuisonderwijs te geven. Rekenen, taal, schrijven, knutselen, iedere dag opnieuw trok ik mijn figuurlijke jufjurk aan en probeerde ik beide jongens te helpen met hun schoolwerk. De aandacht tussen hen verdelen viel nog niet mee, maar dat beroep op hun zelfstandigheid heeft zeker vruchten afgeworpen.

Het was prachtig om te zien wat de jongens allemaal konden. Voor deze bijzondere periode hoorden we alleen wat over school als er iets vervelends was voorgevallen, het reilen en zeilen in de klas daar vertelden de jongens niet over. Maar nu was daar de mogelijkheid om met eigen ogen te zien hoe ze hard werkten. En steeds opnieuw bleven ze me verbazen door werkjes zonder mijn uitleg te maken of letters te schrijven en te lezen waarvan ik niet wist dat ze dat beheersten.

En wat denk je van de gezellige middaglunches in de achtertuin onder de volle zon aan een blauwe hemel? Of van de wandelingen door het kabouterbos of een ander mooi natuurgebied? Laat ik de bijna dagelijkse ritjes met de auto en nummer 24, 25 en 26 van de muziek-cd niet vergeten. En ja, de drive-in bij de Mc Donalds hebben we een aantal keer gesponsord. Niet zozeer omdat we honger hadden maar gewoon omdat het leuk en lekker was.

Het gevoel van weemoed vergezeld met het gevoel van trots zitten nu in mijn hart en buik, als ik terugdenk aan de afgelopen acht weken en aan maandagochtend waarop de oudste weer met de bus naar school is gegaan en aan gisterochtend waarop ik de jongste op de fiets naar zijn school heb gebracht. Deze periode is nu gedeeltelijk voorbij…

Als ik het bovenste stuk tekst teruglees komen er nogal wat emoties voorbij. Allemaal verschillende en toch min of meer gekoppeld aan dezelfde periode, zij het aan diverse gebeurtenissen. Verdriet, boosheid, angst, blijdschap, trots, dankbaarheid, weemoed etc. En daar is niets mis mee, mits ik ieder van deze emoties en gebeurtenissen onder controle heb en ze zoals het kleurenmonster zou zeggen, ieder in hun eigen herinneringenpotje stop.

Het kan echter ook dat ik nu of later last krijg van verkropte emoties naar aanleiding van een van voornoemde gebeurtenissen van de afgelopen periode en dat ik zogezegd vastloop. Dat het een rommeltje wordt in mijn hoofd of dat ik lichamelijke klachten krijg.

Een geluk is dat ik diverse opleidingen heb gevolgd om daarmee om te kunnen gaan en die mogelijke klachten te voorkomen. En het mooie daarvan is dat ik deze kennis kan gebruiken om anderen te helpen wanneer zij vastlopen. Dé reden waarom ik ben gestart met Sweet Goodbyes.

Verbazing, opluchting, trots en blijdschap

“Dag mama, tot straks, fijne dag!” Alsof er helemaal geen twee maanden ‘thuisisolatie’ is geweest. Eten, aankleden, tanden poetsen, haren doen, zoals iedere ochtend. “Mama, waar is mijn zwemtas?” “Dat kan nog even niet maar gymmen mag wel, zelfs twee keer in de week.” “Mag niet van de corona, mama? Zwemmen? Oké.”

Niks verzet, onbegrip of verbazing, het is wat het is en daar doet meneertje het mee. Verbazing is er wel even bij mij, maar daar komt al snel opluchting, trots en blijdschap voor in de plaats. “Dag jongen, veel plezier op school, fijne dag!”

De kleur van emoties – 29 april 2020

Kleur bekennen, oftewel voor je mening uitkomen. De toekomst ziet er niet rooskleurig uit… Een blauwtje lopen als je afspraakje niet komt opdagen. Iemand op zijn blauwe ogen geloven dat hij waarheid spreekt. Je groen en geel ergeren of het gras dat aan de overkant altijd groener is. Over de rooie gaan of op een roze wolk zitten. Een wit voetje halen. Het wordt hem zwart voor de ogen van onmacht. Allemaal spreekwoorden over kleuren en emoties, je kent er vast wel een paar.

Anna Llenas heeft er een boek over geschreven, maar dan specifiek voor kinderen. Ik zag dit boek voor het eerst tijdens de seminar over rouw en verlies bij kinderen met ASS/ADHD die ik begin dit jaar volgde bij Expertisecentrum Omgaan met Verlies in Heeze. Ik was direct enthousiast over dit verhelderende boek met diverse prachtige pop-up verrassingen en simpele maar tegelijkertijd zoveel zeggende monsterfiguurtjes. En omdat aan de verschillende emoties niet altijd kleuren of woorden kunnen worden gegeven zijn er ook schattige knuffelmonsters verkrijgbaar.

Vandaag kwam het boek met de post en morgen ontvangen we 2 knuffelmonsters, de blauwe die staat voor verdriet en het vrolijke gele exemplaar. De baaldagen van onze jongste heeft me doen besluiten het boek en de knuffels aan te schaffen. Onze sombere kleuter heeft de laatste dagen regelmatig aangegeven dat hij een rotleven heeft en niets leuk vindt. En ineens kan hij in huilen uitbarsten zonder daarna aan te kunnen geven waarom hij verdriet heeft.

Omdat ik de reden van zijn baalbuien niet voor hem wil invullen, maar hem de tijd en ruimte wil geven en wil helpen zijn gevoel onder woorden te brengen, ga ik vanaf morgen met het boek over de kleur van emoties aan de slag.

Met behulp hulp van de mooie afbeeldingen en de twee monsterknuffels hoop ik te bereiken dat zowel onze jongste als ook de oudste (met zijn diverse psychische en lichamelijke beperkingen) hun gevoelens en emoties herkennen en kunnen benoemen. Als ze dat nu onder de knie krijgen, hoeven ze daar op latere leeftijd niet meer zo mee te worstelen.

Memorabele cadeautjes – 25 april 2020

“Nog een kus en een knuffel en dan ga je slapen.”, zeg ik tegen onze oudste zoon van acht jaar als ik hem deze avond naar bed breng. “Mama, ik wil even met je praten”, is zijn reactie. En daar verrast hij me mee, want hij zit zo veilig maar soms ook zo vastgeroest in zijn structuren (o.a. bekend met een ontwikkelingsachterstand en autisme) en een gesprekje hoort niet bij zijn avondritueel. En sowieso door de dag heen is hij niet heel spraakzaam.

Bij de jongste van ruim vijf jaar is het daarentegen iedere avond afwachten met wat voor vragen of verhalen hij dan weer komt. “Mama, hoe kan een olifant water omhoog krijgen in zijn slurf?”, “papa, ik weet hoe zo’n struisvogel-vogel op één been kan blijven staan… of is dat toch een ander dier?”

De knuffelbehoefte tijdens het avondritueel hebben we alle vier en dat onderdeel zal ook nooit worden overgeslagen, evenals het boekje lezen bij papa en mama op bed. Wat er die dag ook is gebeurd, onze jongens gaan altijd met een dikke knuffel van zowel papa als mama slapen. Want je weet immers maar nooit…

De oudste kruipt wat omhoog onder zijn dekbed uit en gaat met zijn armen onder zijn hoofd op het kussen liggen. “Wat wil je me zeggen dan jongen?” En eerlijk waar, ik had geen idee wat het zou zijn wat hij me wilde vertellen.

De oudste is, nog meer dan de jongste, een heel gevoelig manneke en pikt alles snel op van zowel mijn man als mij, maar ook van zijn broertje. Onze frustraties over werk bijvoorbeeld of als zijn broertje ergens verdriet over heeft. De oudste voelt naar ons idee op dat moment letterlijk wat zijn broertje voelt, dat is zichtbaar aan zijn hele lijf. Daarnaast is hij heel complimenteus. Zo is mijn man bezig met het maken van een afdak in de tuin en dat heeft nogal wat voeten in aarde. Mijn man is zowat ieder mogelijk vrij moment bezig met klussen in en om het huis, dus onze jongens zijn het allang gewend om hun vader zo bezig te zien. Maar keer op keer krijgt mijn man een complimentje van onze oudste zoon: “Ik ben trots op jou papa!” Die woorden maar ook de blik in zijn ogen doen je smelten, het is zo gemeend, zo puur en dat voel je als hij zijn armen om je nek slaat.

Laat ik niet vergeten te zeggen dat de jongste ons minstens vijf keer per dag ineens bestormt, ons knuffelt en ons zowat fijnknijpt met zijn armen, voor zover een kleuter dat kan. Die kan er ook wat van en dat is heerlijk. Het zijn van die memorabele momentjes die je alle ellende even doen vergeten, onbetaalbare cadeautjes.

Er volgt een stilte van ongeveer vijf seconden en verschillende zinnen komen me op. Wat wil de oudste me zeggen? Ben ik iets vergeten, heb ik vandaag boos tegen hem gedaan, heeft hij ergens pijn, gaat hij ook vragen stellen over olifanten? En dan kijkt hij me aan met van die twinkelende ogen en lieve glimlach: “nou, dat ik van je hou mama.” En dan kruipt hij snel weer onder de dekens en laat mij enigszins verbaasd maar met duizend vlinders in mijn buik achter.

The balloon girl – 25 april 2020

Sinds enkele weken hangt er aan onze keukenmuur een eenvoudige maar prachtige schildering. We hebben het gekocht, simpelweg omdat we het mooi vonden. Vandaag heb ik mezelf gedwongen er niet vluchtig een blik op te werpen maar er eens goed naar te kijken, benieuwd naar de gedachten die in me opkwamen.

Wat is de achterliggende gedachte van dit bekende werk? In eerste instantie zie je de charmante schildering van een klein meisje dat rijkt naar haar verloren hartvormige ballon. Vlak naast de schildering staat de tekst: “There is always hope”. Wat zou de boodschap zijn die de maker wil overbrengen? Een hart verwijst veelal naar liefde, hoop, onschuld, jeugdigheid en zelfverzekerdheid. Het is niet duidelijk of het kunstwerk is bedoeld om het verlies van hoop aan te tonen of dat het verlangen ernaar binnen handbereik ligt.

Banksy is de maker van het beroemde kunstwerk: ‘The balloon girl’. Op internet lees ik dat de kunstwerken van Banksy vaak politiek en humoristisch van aard zijn. Over deze kunstenaar is weinig te vinden, omdat hij zijn identiteit verborgen wil houden. De eerste muurschildering van The balloon girl is gemaakt in 2002 op de trap van Waterloo Brug, een van de bruggen over de Theems in Londen.

Een klein meisje, alleen, zwart met wit afgebeeld, rouwend misschien? Het woord liefde komt in me op wanneer ik naar de hartvormige rode ballon kijk. Het dwarrelende touwtje aan de ballon, ze kan er net niet meer bij. Is het een verlies daarboven in de lucht? De uitgestrekte arm en gespreide vingers brengen me inderdaad bij de woorden verdriet en hoop.

Iedereen mag een eigen interpretatie geven aan de schildering, maar voor mij is het nu duidelijk waarom juist dit werk bij ons aan de keukenmuur is terecht gekomen. Het past voor mij perfect bij het thema rouw in al zijn facetten. Als rouwtherapeut bij Sweet Goodbyes, steun en inzicht bij rouw en verlies, deel ik vaak het volgende: “Afscheid nemen is niet loslaten, het is een andere manier van vasthouden.”

Levend verlies – 18 april 2020

“Mama, ik vind het niet eerlijk, hij kan al woordjes lezen en ik nog niet. Ik wil dat ook!”, aldus onze jongste van 5 jaar. “Nou jongen, je broer is dan ook ouder dan jij en heeft woordjes lezen al vaker geoefend. Jij bent nog een kleuter en hoeft dat nog niet te kunnen. Maar er zijn toch ook dingen die jij wel kan en je broer nog niet of niet zo goed?” Onze jongste denkt heel even na en zegt dan: “Jahaa, dat klopt mama, want ik kan al netjes binnen de lijntjes kleuren en hij nog niet, hij krast alleen maar. En dan zeggen jullie ook nog dat je dat mooi vindt!” Waarop ik reageer: “Dat zeggen we omdat we weten dat jullie allebei je best doen.”

’s Avonds praten mijn man en ik er nog eens over. Onze jongste wordt groot en wijs. Jammer voor hem, dat hij gezien zijn leeftijd nog niet voor de brusje-dagen bij zijn broer op school in aanmerking komt. Dagen speciaal georganiseerd voor broers en zussen van gehandicapte kinderen waarop zij in het zonnetje staan en uitleg krijgen over de beperkingen van hun broer of zus. Hij begint namelijk steeds meer vragen te stellen over zijn grote broer en zijn school, zijn vriendjes en over de hulpmiddelen waaronder zijn rolstoel en spalken.
Naast het vragen stellen helpt hij zijn broer regelmatig, bijvoorbeeld bij het dichtmaken van zijn jas of hij gaat als eerste van een glijbaan om te laten zien hoe je dat het beste kunt doen. En het af en toe duwen van de rolstoel behoort ook tot zijn kwaliteiten.

Maar het valt onze jongste ook op dat zijn broer veel begeleiding en aandacht van ons nodig heeft, vindt dat niet altijd eerlijk en vertelt dat (gelukkig) aan ons. En als zijn broer ‘uit het niets’ een driftbui krijgt omdat situaties onvoorspelbaar zijn en vaak voor hem te snel gaan, probeert de jongste zijn broer te kalmeren. Hij doet soms letterlijk een stapje terug, zodat wij geen omkijken naar hem hebben en ons volledig met zijn broer kunnen bezighouden.

Levend verlies, die term staat voor het feit dat onze oudste gezond is geboren maar na enkele weken een hersenbloeding heeft gehad met als gevolg diverse psychische en lichamelijk beperkingen heeft. Ja, hij leeft volop, maar niet op de manier zoals wij van tevoren hadden gehoopt en verwacht. Het is een levend verlies dat vraagt om dagelijkse confrontatie en aanpassing. Niet alleen voor ons als zijn ouders en voor de oudste, die (nog) niet heel veel ervan merkt dat hij gehandicapt is, maar dus ook voor zijn jongere broer.

Alhoewel deze jongste met zijn kleuterbeleving het soms heerlijk vindt om beter, eerder, sneller etc. te zijn.

Kinderen en angst – 13 april 2020

In de e-learning ‘Ondersteunen van kinderen in het coronatijdperk’ wordt het onderwerp angst bij kinderen uitgebreid behandeld. Angst die stressreacties kunnen oproepen die vaak lichamelijk of in het gedrag uiting vinden. Dat kan ertoe leiden dat kinderen slecht (in)slapen, waakzaam en alert blijven en bij het minste of geringste overstuur raken, boos worden of huilen.

Dat zie ik terug in onze jongste van ruim 5 jaar. De laatste tijd heeft hij hele verhalen voor het slapen gaan en als ik na een kus en knuffel zijn kamer verlaat, staan soms de tranen in zijn ogen. Hij is wat prikkelbaar, is sneller emotioneel maar kan dan vervolgens niet uitleggen waarom hij verdriet heeft. Soms moet hij gewoon huilen en dat mag, dan blijven we even bij hem.

En gisteren was de schrik op zijn gezicht ineens duidelijk zichtbaar toen papa vanaf het garagedak zijn voeten op de bovenste sport van een trap probeerde te zetten. “Papa, dat gaat niet goed!”, riep meneertje en met zijn handen voor zijn ogen wachtte hij achterin de tuin tot papa heelhuids beneden stond. Hij rende naar zijn grote voorbeeld toe met tranen over zijn wangen. “Maar papa, je mag niet vallen, je mag niet weg hoor!” Een dikke knuffel van papa maakte gelukkig veel goed, net als de uitleg dat papa altijd goed uitkijkt wat hij doet en niet zomaar ineens zal verdwijnen.

Vrolijk – 31 maart 2020

“Mama, mag ik nou wel buiten spelen? Of is daar de corona ook?” “Maar natuurlijk jongen, jij mag buiten spelen.” “Mag ik dan krijten met allemaal mooie kleuren? Als ik dan buiten kom in de tuin dan ben ik daar vrolijk. En dan komen misschien ook de zon en de vlinders enzo. Die houden toch van bloemen, dus dan komen ze wel in onze tuin naar de bloemen kijken.” “Doe je ook mee mama, want dan ben jij daarna ook heel vrolijk.”

Bijzonder om hieruit op te maken wat onze jongste snotneus van ruim 5 jaar heeft meegekregen van het nieuws. Helaas nog meer besmettingen en nog meer slachtoffers. En daarnaast de verlenging van verschillende noodzakelijke maatregelen.

Dat was niet het nieuws dat de oren van onze jongste zoon heeft bereikt, maar wel dat hij voorlopig door de corona niet naar school kan. Dat hij niet op school mag gaan leren vindt hij niet zo erg, maar hij mist vooral het buitenspelen op het schoolplein met zijn vriendjes uit de klas.

Oja, en al zo heel lang steeds papa en/of mama in zijn buurt hebben vindt hij ook niet fijn. Hij is tenslotte toch al 5 jaar en bepaalt zelf wel wat hij wil doen. Dat kan hij echt wel. We hoeven echt niet steeds de baas over hem te spelen…, aldus onze vijfjarige kleuter.

“Als papa straks thuis komt zal ik zeggen dat als hij op zijn telefoon naar het nieuws kijkt en dan niet vrolijk wordt, dan moet hij maar naar buiten en dan kijken naar mijn stoepkrijt. Dan is papa daarna zo weer vrolijk.” “Doe dat maar jongen, ik zou willen dat het helpt.” Dat laatste heb ik echter niet hardop gezegd, maar wat zou het toch fijn zijn als een beetje kleuren de wereld weer beter zouden maken.

Loslaten van een geliefde

Pas viel mijn oog op de tekst van een liedje en stond het kippenvel ineens op mijn armen en rug. Het liedje ken ik als geen ander, zowel in het Frans als in het Engels en nu dus ook de Nederlandse tekst. Al vanaf dat ik in de tweede klas van de mavo zat, voor het eerst Franse les kreeg en daarom een Franse cd kocht werd ik al geraakt door de muziek. Ik weet het nog, het was het laatste liedje op de cd van Céline Dion. Ik heb destijds geprobeerd het Franse liedje te vertalen naar het Nederlands, dat was toen nog niet zo’n succes. Maar inmiddels weet ik dondersgoed waar het liedje over gaat en voor staat.

Het liedje draagt de prachtige titel ‘Vole’. Vole is het Franse werkwoord voor het aanmoedigende ‘Vlieg maar’. Een bijzonder lied van Céline Dion over het loslaten van een geliefde.

Va t’en loin, va t’en sereine

Qu’ici rien ne te retienne

Rejoins le ciel et l’éther

Laisse-nous laisse la terre

Quitte manteau de misère

Change d’univers

Fly, fly little wing

Fly beyond imagining

The softest cloud, the whitest dove

Vole vole petite aile,

Ma douce, mon hirondelle

Upon the wind of heaven’s love

Past the planets and the stars

Leave this lonely world of ours

Escape the sorrow and the pain

And fly again

Zo af en toe komt het liedje op mijn pad, luister ik ernaar en weet ik het gevoel van vroeger weer opnieuw te vinden en herleven. En dat ervaar ik niet als iets vervelends, het laat me opnieuw dankbaar zijn voor wat ik heb, ik koester het leven dan weer wat meer.

Maar Céline Dion heeft nog een (naar mijn mening) prachtig lied, dit keer in het Engels. Deze emotionele en ontroerende ballad gaat over de liefde van een moeder. Die liefde is uniek, zoals ze zingt: ‘Er is geen andere liefde zoals de liefde van een moeder voor haar kind’. Het lied gaat ook over het verliezen van een moeder.

Het lied werd geschreven door Robert John Lange. Toen Céline Dion dit lied voor het eerst hoorde in 1999, wees ze het lied af. Drie jaar later werd zij zelf moeder. Dat veranderde haar mening: ‘Nu ik zelf moeder ben heb ik de kracht gevonden om dit lied te zingen. Maar het was wel zwaar’, vertelde ze.

Now I know, there is no other love like a mother’s

love for her child

And I know a love so complete

Someday must leave must say goodbye

Goodbye’s the saddest word I’ll ever hear

Goodbye’s the last time I will hold you near

Someday you’ll say that word and I will cry

It’ll break my heart to hear you say goodbye

Nu weet ik, dat er geen enkele andere liefde is zoals een moeders’ liefde voor haar kind

Ik weet dat liefde die zo volmaakt is

op een dag moet gaan, afscheid moet nemen

Vaarwel is het verdrietigste woord dat ik ooit zal horen

Vaarwel is de laatste keer dat ik je vasthoud

Op een dag zal jij dat woord zeggen en zal ik huilen

Het zal mijn hart breken om afscheid van jou te nemen

De les uit dit lied volgens Céline Dion: ‘Wacht nooit te lang om de ander te vertellen wat je voor hem of haar voelt.’ Ik wil hier alleen maar aan toevoegen dat ik het volledig met haar eens ben.

Toeval

Inmiddels rij ik een week rond in mijn nieuwe auto, een leuk en mooi bakkie met pit. Afgelopen vrijdag de dag na Hemelvaart zijn we ’s morgens naar Ede gereden. Volgens mijn gevoel stond daar een prachtige Alfa Romeo en inderdaad zag het karretje er zowel aan de binnen- als aan de buitenkant perfect uit. Mijn man besluit een proefritje te maken en komt er al snel achter dat niets is wat het lijkt. Terwijl onze kinderen de andere auto’s in de showroom bekijken raak ik aan de praat met de verkoper die weet waarom er bij het wegrijden zoveel rook uit de uitlaat kwam, want hij had immers die morgen nog de auto helemaal netjes gewassen…. Gevalletje jammer dus en dat blijkt ook uit de blik van mijn man nadat terugkomt van de proefrit en uit de auto stapt. Behalve dat waarschijnlijk de koppakking lek is blijft ook de uitlaat precies op het juiste moment aan elkaar hangen ondanks alle roest die daaromheen zichtbaar is.

Later die dag zijn we opnieuw naar een auto gaan kijken, in Zuid-Limburg welteverstaan. Na anderhalf uur rijden komen we op het doorgegeven adres aan en staan er twee dames op ons te wachten. Mijn man verricht zijn gebruikelijke inspecties aan de auto, de kinderen rennen eromheen en ik sta te praten met moeder en dochter. Als mijn man besluit dat de auto het absoluut waard is om een proefrit te maken, vraagt moeder of hij dan haar dochter even thuis wil brengen. Geen enkel probleem, dat is zo gebeurd.

Ondertussen kijkend naar de kinderen raak ik opnieuw met moeder in gesprek. Ze vertelt me dat de auto van haar ex-man is geweest die eerder dit jaar plotseling is overleden. Zelf rijdt ze ook een leuke auto maar heeft daar voortdurend pech mee. Toch durft ze de auto van haar ex-man niet te houden want steeds als ze naar de auto kijkt is het alsof ze haar ex-man daar nog in ziet zitten. Het gesprek gaat over op een ander level en mevrouw geeft aan dat ze bij een notaris is geweest die vanalles van haar wil maar ze weet niet wat, ze snapt er niets van. Iets met bifiair aanvaarden… Ik kan het niet laten te bekennen dat ik als medewerkster personen- en familierecht op een notariskantoor werk en begrijp wat ze bedoelt. Ik leg haar de verschillende manieren uit waarop je een nalatenschap kunt aanvaarden en mevrouw lijkt even wat rustiger te worden. Lijkt, want vervolgens rollen de tranen over haar wangen en staat ze snikkend naast me. Ik mis hem zo, ondanks dat het mijn ex-man is en bij mijn dochter vind ik geen steun want die had niet zo’n goede band met haar vader. Opnieuw kan ik het niet laten een stukje van mezelf bloot te geven en te vertellen dat ik onlangs een opleiding tot rouwtherapeut heb afgerond en sinds een tijdje mijn eigen onderneming Sweet Goodbyes heb, waarmee ik mensen graag bij wil staan in welke verlieservaring dan ook.

Mijn man komt weer terug met de auto en na het bekijken van de winterbanden die in het schuurtje van het onlangs verkochte huis van haar ex-man liggen volgen nog kort wat onderhandelingen. De auto is verkocht. Laten de overschrijvingspapieren nu bij mevrouw thuis in de kelder liggen, dus mevrouw vraagt ons met haar mee te gaan naar haar huis.

Terwijl de kinderen spelen met het hondje in de achtertuin, mijn man met mevrouw in de kelder op zoek gaat naar de juiste documenten in zes overvolle dozen vol met allerlei papieren van haar overleden ex-man, zit ik aan tafel met dochterlief. Met mijn pet als rouwtherapeut op vraag ik aan haar hoe het met haar gaat. Haar armen gaan direct over elkaar en ze zegt heel zelfverzekerd: “Goed hoor, ik mis die man niet, het is nooit een vader voor me geweest.” Even blijft het stil en kijken we naar de jongens die nog altijd met het hondje spelen. In mijn ooghoek zie ik de dochter haastig een traan wegvegen, waarschijnlijk in de hoop dat ik dat niet gezien heb. En opnieuw vraag ik haar of alles oké is. Haar antwoord dat het niet goed met haar gaat maar dat ze zich groot houdt voor haar moeder zit me niet lekker. Toch is het aan haar om daar hulp voor te zoeken, tenminste als ze dat wil.

Mijn man en de vrouw hebben de juiste papieren gevonden en na nog wat gedronken en gesnoept te hebben rijden we naar het plaatselijke postkantoor voor de overschrijving, om direct daarna terug te rijden naar de zojuist gekochte auto die immers nog op de oprit van de overleden eigenaar staat.

Eenmaal thuis staan we met z’n vieren de nieuwe auto te bewonderen en wijst mijn man me erop dat de kleuren van de auto exact dezelfde kleuren zijn als die van het logo van Sweet Goodbyes. Het dak is namelijk paars en de rest van de auto is grijs, is dit toeval? Evenals de rest van dag waarop ik zowel met de pet van notarieel medewerkster personen- en familierecht als met de pet van rouwtherapeut adviezen heb kunnen geven?